Czy leasing obniża zdolność kredytową?
Coraz więcej osób planujących zakup pierwszego mieszkania ma jednocześnie samochód w leasingu. Pytanie, czy leasing obniża zdolność kredytową, pojawia się wtedy niemal zawsze, i to zarówno u przedsiębiorców, jak i osób zatrudnionych na etacie. W tym artykule wyjaśniam, jak banki faktycznie traktują ratę leasingową przy liczeniu zdolności kredytowej.
Czym różni się leasing od kredytu w oczach banku
Leasing to forma finansowania, w której formalnie nie jesteśmy właścicielami przedmiotu, na przykład samochodu, przez cały okres trwania umowy. Właścicielem pozostaje firma leasingowa, a my płacimy raty za możliwość korzystania z pojazdu. Dopiero po zakończeniu umowy, jeśli zdecydujemy się na wykup, stajemy się właścicielami. To zasadnicza różnica względem kredytu, gdzie własność przechodzi na nas od razu po zakupie.
Mimo tej różnicy prawnej, z perspektywy banku analizującego naszą zdolność kredytową, leasing wygląda podobnie jak inne zobowiązanie finansowe. Bank widzi comiesięczną ratę, którą musimy płacić niezależnie od tego, czy formalnie jesteśmy właścicielem przedmiotu leasingu. Dlatego odpowiedź na pytanie, czy leasing obniża zdolność kredytową, w większości przypadków brzmi twierdząco. Rata leasingowa zmniejsza kwotę, jaką bank może nam przeznaczyć na spłatę kredytu hipotecznego.
Leasing operacyjny a leasing finansowy – różnice istotne dla banku
W Polsce funkcjonują głównie dwa rodzaje leasingu, operacyjny i finansowy. Leasing operacyjny jest bardziej popularny, szczególnie wśród przedsiębiorców, ze względu na korzystne rozliczenie podatkowe. Cała rata, zarówno część kapitałowa, jak i odsetkowa, stanowi koszt uzyskania przychodu. Leasing finansowy działa nieco inaczej pod względem księgowym, ale z perspektywy banku oceniającego zdolność kredytową różnica ta ma mniejsze znaczenie niż mogłoby się wydawać.
Bank patrzy przede wszystkim na wysokość miesięcznej raty i okres, na jaki zawarto umowę. Nie zagłębia się zwykle w szczegóły księgowe rozróżniające oba rodzaje leasingu. Liczy się fakt, że przez określony czas mamy stałe zobowiązanie finansowe, które trzeba uwzględnić przy szacowaniu, ile realnie możemy przeznaczyć na spłatę kredytu mieszkaniowego. Odpowiadając ponownie na pytanie, czy leasing obniża zdolność kredytową, warto podkreślić, że rodzaj leasingu ma tu mniejsze znaczenie niż sama wysokość raty.
Jak bank traktuje ratę leasingową przy liczeniu zdolności kredytowej
Większość banków uwzględnia ratę leasingową w taki sam sposób, jak ratę kredytu gotówkowego czy samochodowego. Odejmuje ją od naszych miesięcznych dochodów, zanim wyliczy maksymalną kwotę, jaką możemy przeznaczyć na spłatę kredytu hipotecznego. Jeśli leasingujemy samochód firmowy w ramach działalności gospodarczej, sytuacja bywa nieco bardziej złożona, ponieważ część banków analizuje, czy rata leasingowa jest w całości pokrywana z przychodów firmy, czy też obciąża nasz prywatny budżet.
Niektóre banki stosują tu pewne uproszczenie. Jeśli leasing jest rozliczany w ramach działalności gospodarczej i wykazywany w kosztach firmy, a firma generuje stabilny dochód, bank może potraktować ratę leasingową jako element już uwzględniony w wyniku finansowym firmy, a nie jako osobne obciążenie doliczane do naszych prywatnych zobowiązań. To zależy jednak od wewnętrznej polityki konkretnego banku, dlatego nie ma tu jednej uniwersalnej zasady. Odpowiadając więc precyzyjnie na pytanie, czy leasing obniża zdolność kredytową, trzeba powiedzieć, że to zależy od formy leasingu, sposobu jego rozliczenia oraz podejścia konkretnego banku.
Przypadek przedsiębiorcy na działalności gospodarczej
Przedsiębiorcy prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą i leasingujący samochód w ramach firmy powinni szczególnie uważnie sprawdzić politykę wybranego banku. Zdarza się, że dwa banki, analizując identyczną sytuację finansową tego samego przedsiębiorcy, wyliczą zupełnie inną zdolność kredytową, właśnie ze względu na różne podejście do raty leasingowej. Jeden bank potraktuje ją jako w pełni obciążającą zdolność kredytową, drugi uzna, że skoro rata jest kosztem firmy i firma osiąga wystarczający dochód, wpływ na zdolność będzie mniejszy.
Leasing prywatny a zdolność kredytowa
Coraz popularniejszy staje się też leasing konsumencki, dostępny dla osób nieprowadzących działalności gospodarczej. W tym przypadku sprawa jest prostsza i mniej korzystna dla kredytobiorcy. Rata leasingu prywatnego traktowana jest niemal zawsze jako standardowe zobowiązanie finansowe, w pełni obciążające zdolność kredytową, podobnie jak rata kredytu samochodowego. Nie ma tu miejsca na interpretację związaną z rozliczeniem firmowym, ponieważ całość spłacamy z prywatnych dochodów netto.
Jeśli więc planujemy złożyć wniosek o kredyt hipoteczny w niedalekiej przyszłości, a rozważamy jednocześnie wzięcie samochodu w leasing prywatny, warto przeanalizować kolejność tych decyzji. Odpowiedź na pytanie, czy leasing obniża zdolność kredytową, w przypadku leasingu konsumenckiego jest jednoznaczna. Tak, obniża, i to w sposób bardzo zbliżony do standardowego kredytu ratalnego.
Case study – wpływ raty leasingowej na dostępną kwotę kredytu
Posłużę się przykładem liczbowym. Zaznaczam, że są to dane orientacyjne, wymagające weryfikacji w aktualnym kalkulatorze zdolności kredytowej konkretnego banku. Załóżmy osobę zatrudnioną na umowę o pracę, z dochodem netto 8 000 złotych miesięcznie, bez innych zobowiązań. Przy takich założeniach i okresie kredytowania 25 lat, szacowana zdolność kredytowa mogłaby wynieść około 500 000 do 550 000 złotych.
Jeśli ta sama osoba spłaca jednocześnie leasing samochodu z ratą 1 500 złotych miesięcznie, sytuacja się zmienia. Bank odejmie tę ratę od dochodu jeszcze przed wyliczeniem zdolności kredytowej. W efekcie dostępna kwota kredytu może spaść nawet o 180 000 do 220 000 złotych, w zależności od przyjętego przez bank bufora bezpieczeństwa i okresu kredytowania. To pokazuje, jak realnie duży wpływ na naszą zdolność kredytową może mieć nawet jedno zobowiązanie leasingowe, szczególnie przy wyższej racie miesięcznej.
Dla porównania, jeśli rata leasingowa wynosi tylko 600 złotych miesięcznie, na przykład przy leasingu mniejszego, tańszego samochodu, wpływ na zdolność kredytową jest znacznie mniejszy i może ograniczyć się do spadku rzędu 70 000 do 90 000 złotych. Widać wyraźnie, że skala wpływu zależy przede wszystkim od wysokości samej raty, a nie od faktu posiadania leasingu jako takiego.
Jak zminimalizować wpływ leasingu na zdolność kredytową
Jeśli planujemy zakup mieszkania w najbliższej przyszłości, a mamy już leasing lub go rozważamy, warto zaplanować to z wyprzedzeniem. Pierwszą opcją jest po prostu poczekanie z wnioskiem o kredyt hipoteczny do zakończenia umowy leasingowej, jeśli horyzont czasowy na to pozwala. Druga opcja to wybór niższej raty leasingowej, nawet kosztem dłuższego okresu umowy, jeśli wiemy, że w najbliższym czasie będziemy składać wniosek o kredyt mieszkaniowy.
Trzecią opcją, dostępną głównie dla przedsiębiorców, jest dokładne sprawdzenie, które banki korzystniej traktują leasing rozliczany w ramach działalności gospodarczej. Jak wspomniałem wcześniej, różnice między instytucjami bywają w tym zakresie zaskakująco duże. Warto też pamiętać, że wcześniejsze zakończenie umowy leasingowej, o ile warunki na to pozwalają, może być rozsądnym krokiem, jeśli głównym celem na najbliższy czas jest maksymalizacja zdolności kredytowej pod kredyt na budowę domu lub zakup mieszkania.
Rola doradcy kredytowego w ocenie wpływu leasingu na zdolność kredytową
Ponieważ podejście poszczególnych banków do raty leasingowej bywa bardzo zróżnicowane, warto skonsultować swoją sytuację ze specjalistą, zanim złożymy wniosek w konkretnej instytucji. Doradca kredytowy Sosnowiec czy doradca kredytowy Gdynia sprawdzi, które banki w danym regionie oferują korzystniejsze podejście do klientów prowadzących działalność gospodarczą i spłacających leasing firmowy. Podobnie doradca kredytowy Radom pomoże oszacować, o ile realnie spadnie nasza zdolność kredytowa przy konkretnej racie leasingowej, jeszcze zanim złożymy formalny wniosek.
Dobry doradca porówna też oferty kilku banków jednocześnie, uwzględniając nasz indywidualny przypadek, zamiast opierać się na jednej, potencjalnie niekorzystnej odpowiedzi z pierwszego odwiedzonego oddziału. Odpowiadając ostatecznie na pytanie postawione w tytule tego artykułu, czy leasing obniża zdolność kredytową, warto zapamiętać jedną rzecz. W zdecydowanej większości przypadków tak, choć skala tego wpływu zależy od wysokości raty, formy leasingu i konkretnego banku, do którego składamy wniosek. Świadome zaplanowanie momentu złożenia wniosku o kredyt hipoteczny, z uwzględnieniem aktywnych zobowiązań leasingowych, pozwala uniknąć nieprzyjemnego zaskoczenia niższą niż oczekiwana kwotą finansowania.
